De juiste Natuurkunde kiezen

Natuurkunde is een breed vak en heeft veel verschillende onderdelen. Het centrale deel van de Natuurkunde is inzicht in de materie, maar dan bij veel verschillende onderwerpen.

Het lukt de leerlingen steeds beter de juiste Natuurkunde te kiezen naar mate ze meer oefenen. Maar als ze twee verschillende soorten Natuurkunde nodig hebben voor het oplossen van één opgave dan gaat het toch vaak mis. Met mijn leerlingen oefen ik dit zo af en toe met bijvoorbeeld de volgende opgaven. Deze opgaven komen uit het boekje “Physical Problems for Robinsons” uit de jaren 70 van de vorig eeuw (geschreven door V. Lange, later vertaald in het Engels en in Moskou uitgegeven).

Opgave 1:

Een rechthoekig blok hout heeft één zijde die aanzienlijk langer is dan de andere twee.

Hoe kan je de schuifweerstandscoëfficiënt bepalen tussen dit blok hout en de vloer als je alleen een liniaal mag gebruiken?

Schrijf gedetailleerd op wat je doet en hoe je uiteindelijk aan de schuifweerstandscoëfficiënt komt.

Opgave 2:

Je wilt de massa bepalen van een voorwerp. Je hebt een erg sterke homogene balk, een rolmaat en een stukje niet te dik koperdraad tot je beschikking. Je mag gebruik maken van de Binas.

Schrijf gedetailleerd op wat je doet en hoe je uiteindelijk de massa kan bepalen.

Het boekje heeft als ondertitel “116?.,116!.” en ja er staan 116 van dit soort opgaven in. Met in een tweede deel hints die je verder kunnen helpen. Heeft iemand hints nodig?

Deze opgaven gaan bij leerlingen zeker niet vanzelf goed. En zelfs met veel hints (met uiteindelijk het benoemen van de twee soorten Natuurkunde) vinden leerlingen de laatste stap (het combineren van de twee soorten Natuurkunde) ook nog vaak erg lastig.

Advertenties
Geplaatst in Over leerlingen, Over lessen, Over Natuurkunde | Tags: , , , | 2 reacties

“Multitaskende” leerlingen

“Multitaskende” leerlingen zijn meestal niet heel succesvol. Als docent heb je hier dagelijks mee te maken, maar leerlingen lijken zich hier niet goed van bewust. Misschien samen eens kijken naar Paul Kirschner.

Bij de Universiteit van Nederland geeft Paul Kirschner (OU) aan dat mensen niet succesvol kunnen multitaksen. Leerlingen niet uitgezonderd.

Bron: https://www.youtube.com/watch?v=6kf_dkadhzI

Nobelprijswinnaar Carl Wieman (2001, Natuurkunde) beschrijft in het boek “Improving How Universities Teach Science” uitgebreid over wat wel en niet succesvol is bij het leren van “Science”. In zijn lezing in 2016 bij het Lindau Nobel Laureate Meeting over zijn boek vertelt hij over een experiment over de effectiviteit van lezingen:

Carl Wieman (2016). Beeldcitaat van video.

En, precies in de lijn van Paul Kirschner, komt er uit het onderzoek dat het volgen van lezingen en tegelijkertijd aantekeningen maken (optie 1) het minst succesvol is.

Mensen kunnen immers niet succesvol multitasken!

Geplaatst in Over docenten, Over leerlingen, Over onderwijs | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Nog even op terugkomen denk ik

In mijn 3vwo klas zijn we begonnen met het deeltjesmodel om vervolgens allerlei natuurkundige fenomenen uit te kunnen leggen. Aan het einde van de les maak ik een voorzichtige overstap naar de volgende paragraaf: uitzetten en krimpen.

Leerlingen weten dat uitzetten betekent dat iets groter wordt en dat iets kleiner wordt als het krimpt.

We hebben de les afgesloten met de volgende constateringen. Iets wordt kleiner als het krimpt, net zoals de was in de droger, of oude mensen. En iets wordt groter als het uitzet net als het rubber van een ballon als je hem opblaast.

Hier moet ik denk ik nog even op terugkomen. De leerlingen weten wel waar het over gaat maar zitten nog niet op de Natuurkundige lijn die we zoeken waarbij ook de temperatuur een rol speelt.

Geplaatst in Algemeen, Over leerlingen | Tags: , , | Een reactie plaatsen

“Je bent er bijna”

Eén van mijn voornemens voor het komende schooljaar is om af te stappen van stappenplannen. Nu doe ik normaal al niet zoveel met stappenplannen (ze staan in het boek en leerlingen kijken hier verder zelf naar). Maar ik denk dat stappenplannen het leerproces verstoren.

Stappenplannen doen, denk ik, in ieder geval twee dingen:

  • ze verhullen een gebrek aan wiskundige kennis;
  • ze suggereren een recht toe recht aan richting naar DE oplossing.

Stappenplannen zijn er vaak om leerlingen te helpen om een berekening te maken. Als dit de vraag is, dan doe je dit, en dan dat en dan … is er een antwoord. Leerlingen missen vaak de nuances en leren een truc die in mijn ogen beter vervangen kan worden door begrip (van de som met de bijbehorende wiskunde).

Verder laten stappenplannen zien dat als je de stappen doorloopt je vanzelf het goede antwoord vindt. En dat is het moment dat een leerling te horen krijgt “Je bent er bijna” alsof er geen keuzes te maken zijn onderweg.

De suggestie dat een antwoord gevonden wordt als je een aantal stappen doorloopt geeft de leerling een verkeerd beeld van de werkelijkheid. De stappen kunnen alleen doorlopen worden als er aan een aantal voorwaarden voldaan wordt. Als er een voorwaarde ontbreekt moet de leerling iets anders doen en de vraag is of dat begrip op het juiste moment naar boven komt.

Zo zie ik, als voorbeeld, vaak leerlingen raaklijnen tekenen in grafieken (bij kracht en beweging) maar niet op de juiste plaats. De basis randvoorwaarde wordt dan niet herkend. Ze kunnen wel een raaklijn tekenen en aflezen in een grafiek maar hebben geen idee waarom ze dat doen op die plaats in de grafiek.

Brian (https://teachbrianteach.wordpress.com/2017/07/07/problem-solving-metaphors-part-1-of-__/) suggereert om het idee van oplossingspaden, stappenplannen, enz. los te laten en meer te praten over kaarten (“maps”). Hierdoor wordt duidelijker dat er verschillende manieren zijn om tot een oplossing te komen, dat er onderweg keuzes gemaakt moeten worden die je dan moet kunnen onderbouwen.

Leerlingen laten zien en ervaren dat de kennis met elkaar verbonden is en dat kritisch denken nodig is om te bepalen welke richting moet worden opgegaan, welke informatie van belang is (op de voorgrond staat) en welke informatie van minder belang is (op de achtergrond staat), lijkt een betere strategie dan het laten volgen van lineaire stappenplannen.

Geplaatst in Over leerlingen, Over lessen, Over Natuurkunde | Tags: , | Een reactie plaatsen

Wiskunde B

“De Technische Universiteit Delft wil scholieren gaan selecteren voordat zij aan de bachelor beginnen. Als de plannen doorgaan moeten scholieren voortaan een 7 hebben voor wiskunde B.”

Bron: https://www.vssd.nl/persbericht-tu-delft-wil-scholieren-uitsluiten/

Een grappig citaat uit een persbericht eind mei 2017.

Allereerst omdat het idee tegen de huidige wetgeving ingaat.

Ten tweede: “Volgens Anka Mulder, vicevoorzitter College van Bestuur TU Delft, ‘is het cijfer voor wiskunde B een goede voorspeller van studiesucces, en leidt tot minder ‘broken dreams’’.” Wat wel logisch klinkt maar wat misschien niet ondersteund wordt door feiten want “uit onderzoek van de universiteit zelf, blijkt dat bijna 60 procent van de studenten met een 6 voor wiskunde het eerste jaar succesvol doorloopt. ”

Een gevoel dat iets “klopt” moet vervolgens door onderzoek worden ondersteund. Toch?

Geplaatst in Algemeen, Citaten, Over onderwijs | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Criteriumgericht toetsen

Elizabeth Langeveld (directeur van Toetsbureau ICE):

“We toetsen niet criteriumgericht. Dat wil zeggen dat we niet de inhoud van de toetsen leidend laten zijn voor de norm, maar de scoreverdeling in de populatie.”

Bron: Toets!, november 2016

Elizabeth zegt hier dat een toets vooraf gemaakt moet worden bezien vanuit wat er van de leerling gevraagd kan en moet worden.

Dit betekent dat als iedereen “op niveau” is er wellicht alleen maar 10-en vallen. En als niemand “op niveau” is er misschien alleen maar 1-en vallen. Het is niet anders.

De validiteit wordt vooraf bepaald aan de hand van wat je precies wilt toetsen.

Het aanpassen van de normering (punten anders verdelen, vragen er uit halen, een andere n-term, ..) is dan ongewenst.

Los van wat Elizabeth zegt over de inhoud geven aanpassingen onnodige onrust. Leerlingen denken dat het cijfer onderhandelbaar is geworden. Zonder sterke onderbouwing begeef je je dan op glad ijs.

Geplaatst in Algemeen, Citaten, Over onderwijs | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Hoorcolleges

Why on earth would we think this arrangement — teacher in front of the  room talking, students sitting silently and (ostensibly) listening —  ought to play a central role in an institution whose goal is to promote learning?

Bron: http://www.alfiekohn.org/blogs/lectures/ ,24 juni 2017

Waar Alfie Kohn zelf begint met een citaat:

[Lecturing is the] best way to get information from teacher’s notebook to student’s notebook without touching the student’s mind.
— George Leonard

Waarbij Wilfred Rubens een Nederlandse context aandraagt met de vraag:

Wat zou er gebeuren als hoorcolleges niet meer erkend zouden worden als contactonderwijs?

Geplaatst in Algemeen, Citaten, Over onderwijs | Tags: , , , | Een reactie plaatsen